Klimat, pogoda i temperatury w Iranie, czyli najlepsze miesiące na podróż do Iranu.

 

Zapomnijcie o wszystkim, co do tej pory słyszeliście o klimacie Iranu.
Pogoda w Iranie to ogromne kontrasty: od śnieżyc, tropikalnych deszczy, aż po ekstremalnie suche i gorące pustynie.
Temperatury w Iranie w najzimniejszych miesiącach spadają do -20*C, by latem przekroczyć 50*C!
Jednym słowem, każdy w Iranie znajdzie coś dla siebie.
Niezależnie czy szuka stoków narciarskich, lasów deszczowych, mórz o temperaturze niedzielnego rosołu czy absolutnie najgorętszych pustyń na świecie.
A przy odrobinie wysiłku, możecie doświadczyć wszystkiego podczas jednej podróży!
Chcecie wiedzieć jakie miesiące są najlepsze na podróż do Iranu?
Czytajcie dalej 😉

 

Najlepszy miesiąc na podróż do Iranu

Krótko: najlepsze miesiące na podróż do Iranu to kwiecień i październik. Absolutnie i niezaprzeczalnie. 😉
Spędziłem tutaj 12 lat – wiem co mówię i biorę za to pełną odpowiedzialność!
Przeczytajcie dlaczego tak uważam, a zrozumiecie iż pomimo, że w te dwa miesiące możecie się spodziewać najlepszej pogody w całym Iranie, to pozostałe oferują wrażenia, dla których warto zrezygnować z podróży właśnie w kwietniu i październiku.
Trochę przewrotnie, ale taki już jest Iran – złożony i różnorodny. W tym połowa jego uroku.

Artykuł podzieliłem na dwie części:
♦ W pierwszej znajdziecie typy klimatu występujące na terenie Iranu i opis pogody jakiej możecie spodziewać się w każdym z klimatycznych regionów Iranu. Ułożone one zostały w kolejności od najczęściej odwiedzanych obszarów Iranu, które są również największymi, aż do odwiedzanych najrzadziej i o najmniejszej powierzchni.
♦ W drugiej części artykułu znajduje się szczegółowy opis pogody i temperatur w Iranie, z podziałem na miesiące roku.
 

KLIMAT WYŻYNY IRAŃSKIEJ

Klimat półpustynny i pustynny zimny.
Większość obszaru Iranu jest położona na tzw. Wyżynie Irańskiej (1000 m n.p.m. +), ograniczonej od zachodu pasmem gór Zagros, a od północy górami Elburs.
Takie ukształtowanie terenu ma kluczowy wpływ na panujący w Iranie klimat.
Naturalna bariera w postaci ww. łańcuchów górskich powoduje, że wilgotne masy powietrza nie docierają na Wyżynę Irańską. Ogromne połacie lądu są więc przez większą część roku całkowicie pozbawione opadów atmosferycznych.
W lecie możecie się spodziewać upałów powyżej 40*C, których uciążliwości nie jest w stanie ukoić nawet bardzo niska wilgotność powietrza.
Położenie Maszhadu, Kaszanu, Teheranu, Jazdu, Esfahanu i Kermanu (a więc większości odwiedzanych przez turystów miast) na 1000 – 1800 m n.p.m., przyczynia się z kolei do znacznie niższych temperatur w trakcie irańskiej zimy, niż te których spodziewalibyście się tu zastać.
Zabierzcie naprawdę ciepłe ubrania jeśli zimą planujecie odwiedzić region Ardabilu czy Tabrizu, są to miasta położone w najchłodniejszym regionie Iranu.
Wyżyna Irańska zimą jest chłodna, a latem zbyt gorąca, dlatego do tej części Iranu najlepiej będzie się wybrać wiosną lub jesienią.
 

KLIMAT ZATOK PERSKIEJ I OMAŃSKIEJ, POGRANICZA IRACKIEGO, SISTANU I BELUDŻYSTANU ORAZ IRAŃSKICH PUSTYŃ.

Klimat półpustynny i pustynny gorący.
Całe południowe wybrzeże Iranu otulone jest bardzo ciepłymi wodami Zatoki Perskiej i Omańskiej, a wraz z okolicznymi wyspami takimi jak Qeshm i pasem do ok. 100 km w głąb lądu, charakteryzuje się wysoką całoroczną temperaturą i ekstremalną wilgotnością powietrza.
Zimą temperatura w ciągu dnia rzadko spada poniżej 20*C, cały region jest więc wymarzoną destynacją by uciec od chłodów Europy.
Latem temperatury nie przekraczają 40*C, jednak ze względu na wysoką wilgotność powietrza, faktycznie odczuwalna temperatura wynosi nawet 60*C!

Dwie ogromne irańskie pustynie czyli Wielka Pustynia Słona i Pustynia Lut wraz z pograniczem irackim oraz prowincją Sistan i Beludżystan to jeszcze wyższe temperatury, ale też niska wilgotność powietrza.
I choć tereny te (z wyjątkiem pogranicza irackiego) również leżą na Wyżynie Irańskiej, wydzielone są do osobnej podstrefy klimatycznej, ze względu na o wiele wyższe temperatury powietrza.
Zima jest przyjemnie ciepła, ale lato z temperaturami osiągającymi 70*C (pustynia Lut gdzie kilka lat z rzędu padł światowy rekord temperatury), czy 52*C na terenach zamieszkanych (np. w Ahvazie leżącym na północ od Zatoki Perskiej), powinno wybić z głowy podróż w te strony nawet największym ciepłolubnym zapaleńcom.

Nie jedźcie tutaj latem, chyba że w ramach eksperymentu by dowiedzieć się co naprawdę znaczy upał.

 

KLIMAT GÓR ZAGROS

Klimat śródziemnomorski gorący i kontynentalny z ciepłym latem.
Większość z was prawdopodobnie wie jaka pogoda panuje w południowych Włoszech, Grecji czy zachodniej Turcji.
Ta sama strefa klimatyczna rozciąga się również w Iranie na obszarze odpowiadającym przebiegowi gór Zagros (biegną z północnego zachodu na południe-południowy wschód Iranu). Ciepły klimat śródziemnomorski to suche i gorące lato oraz umiarkowane temperatury zimą.
Wyżej w górach Zagros oraz w pasie przygranicznym z Turcją mamy do czynienia z klimatem kontynentalnym, który jest podobny do śródziemnomorskiego, ale o chłodnej zimie.
W obu przypadkach najwięcej opadów przypada na chłodne miesiące roku.

Jeśli przyjedziecie tutaj wczesną wiosną, będziecie cieszyć się nie tylko pięknymi kontrastami ośnieżonych górskich szczytów i pokrytych kwiatowymi dywanami dolin, ale także szansą odwiedzenia irańskich koczowników zamieszkujących góry Zagros.
Obfitują one wtedy w pożywienie dla ogromnych stad owiec i kóz, a górskie rzeki wypełnione krystalicznie czystą wodą, sprawiają, że wiosenne miesiące są dla koczowników najszczęśliwszymi.
 

KLIMAT WYBRZEŻA MORZA KASPIJSKIEGO
CZYLI DESZCZ, DESZCZ, DESZCZ…

Klimat subtropikalny wilgotny.
Ten wąski pas o długości ponad ponad 600 km wpada w klasyfikację klimatu subtropikalnego wilgotnego.
Jeśli byliście np. na Tajwanie co chwila zlewanym ogromną ilością deszczu, z niebem częściej przysłoniętym chmurami niż znanym z innych części Iranu piekącym słońcem, wiecie czego się spodziewać.
Zasada mówi, że szczyt opadów przypada na listopad, ale w rzeczywistości mogą się one zacząć nawet dwa miesiące wcześniej i skończyć dopiero na wiosnę. I kiedy mówię “skończyć”, nie mam na myśli, że te ustają. Po prostu pada mniej.
Deszczu jest tak dużo, że porastające północne stoki gór Elburs lasy hyrkańskie, zostały zaliczone do lasów deszczowych, o rocznej sumie opadów przekraczającej 2000 mm.
I tak jak temperatura wzdłuż całego irańskiego wybrzeża morza Kaspijskiego jest prawie taka sama 30-35*C w lecie i 10-20*C zimą, tak w jego zachodniej części pada częściej i intensywniej, na wschodzie zaś najmniej.
 

KLIMAT GÓR ELBURS

Wąski skrawek subtropikalnych nadkaspijskich nizin, zaledwie kilkanaście kilometrów w głąb lądu ustępuje miejsca spektakularnym górom Elburs, które w dużej części wznoszą się ponad 3000 m. n.p.m., obejmując również kilkadziesiąt czterotysięczników i najwyższy wulkan Azji – Damavand o wysokości 5609 m.
Przez ponad połowę roku góry Elburs pokryte są śniegiem, a temperatury spadają tutaj do -20/-30*C, zmuszając nawet najbardziej zahartowanych pasterzy do zejścia do stałych wiosek.
Krótkie lato oznacza wybuch zieleni w dolinach wysokogórskich i powrót pasterzy na sezonowe pastwiska, rozbrzmiewające w tym okresie beczeniem owiec.
W lecie spodziewajcie się ok. 20-25*C w ciągu dnia i 15*C w nocy, pozwalających na ucieczkę od szalonego gorąca innych części Iranu.
 

Temperatury w Iranie zimą i latem

Lato na większości terenu Iranu jest zbyt gorące, by się tutaj pojawiać.
Temperatury prawie w całym Iranie przekraczają wtedy 40*C.
Jedynymi miejscami, które warto odwiedzić latem są góry. To czas na podbój najwyższych szczytów Iranu: Damavandu czy Alam Kuh.
Temperatury zimą w Iranie spadają poniżej zera, przez co ciężko w pełni cieszyć się tym co kraj ma do zaoferowania.
W wysoko położonych nad poziomem morza irańskich miastach, temperatury nocą spadają do ok. -10*C. Zaś w górach -20*C nie jest niczym rzadkim.
Zimą warto wybrać się na irańskie południowe wybrzeża, a więc nad Zatokę Perską i Omańską. Temperatura w ciągu dnia nie przekracza 25*C, a nocą nie spada poniżej 10*C. To świetny moment, by w pełni eksplorować regiony Iranu, które o innych porach roku są zbyt gorące.

Pogoda w Iranie w kwietniu

W połowie kwietnia rozpoczyna się perski miesiąc “ordibeheszt” (w Iranie obowiązuje kalendarz zwany “szamsi”), a słowo beheszt w nim ukryte, oznacza nic innego jak raj. Nazwa ta nie może kłamać, a ja potwierdzam, że przyroda w kwietniu jest w szczycie bujności. Drzewa stają się soczyście zielone, powietrze przepełnione jest zapachem kwitnących pomarańczy, jaśminu, dzikich migdałów…., a wiosenne deszcze definitywnie się już kończą.
W tym czasie góry, stepy i półpustynie wybuchają mnogością wonnych ziół.
To “najintensywniejszy” miesiąc w roku.
Temperatury w okolicy 30*C są idealnymi do wszelkiego rodzaju aktywności: od kąpieli w Zatoce Perskiej, aż po odwiedziny najgorętszych pustyń na Ziemi.

Temperatury i pogoda w Iranie w październiku

Październik jest zupełnym przeciwieństwem kwietnia. W tym miesiącu przyroda jest wygaszona, a w powietrzu unosi się zapach pustynnego pyłu, który pokrywa wszystko dookoła. Tak właśnie wygląda Iran przez dużą część roku, a w październiku możecie się o tym przekonać, ciesząc bezchmurnym niebem i słońcem, które grzeje (przyjemne 30*C), ale nie usmaży waszej skóry.
W październiku niebywałą atmosferę tworzą właśnie piaskowo-miedziane kolory wyschłych traw, porastające bezkresne irańskie półpustynie.
Jest jeszcze jedna ogromna zaleta podróży do Iranu w październiku: to miesiąc obfitujący w kilkadziesiąt odmian najsłodszych melonów na świecie, daktyle, granaty, pistacje i migdały, ułożone w wielkie stosy na bazarach.

Pogoda w Iranie w marcu i listopadzie

Marzec i listopad to natura w swoich największych ekstremach. Gorące pustynie i ośnieżone górskie szczyty tworzą niesamowity kontrast.
Marcowe deszcze wypełniają słone jeziora cieniutką warstwą wody, stające się ogromnymi zwierciadłami, odbijającymi całe niebo.
W listopadzie Irańczycy z niecierpliwością wyczekują pierwszych jesiennych opadów, a kiedy te przychodzą, w deszczu ruszają na spacery, śpiewając i czując się “jak w Paryżu” – tak odpowiedzą jeśli ich o to zapytacie 🙂
Marcowe i listopadowe słońce, które wisi o wiele niżej nad horyzontem, pięknie cieniuje bajeczną perską architekturę, dodając jej jeszcze więcej tajemniczego uroku.
Jeśli pasjonujecie się fotografią, są to najlepsze miesiące na uchwycenie piękna Iranu.
Dodajcie do tego sporty zimowe, które można uprawiać w obu miesiącach, a przepis na najbardziej ekstremalne doświadczenia i kontrasty przyrody gotowy.
Zabierzcie kurtki lub ciepłe swetry, bo temperatura w tych miesiącach potrafi drastycznie spaść, a miasta mogą pokryć się śniegową pierzyną. Nie zapomnijcie również o sandałach, bo tak jak nagle pojawia się śnieg, tak samo niespodziewanie temperatura wzrasta pod 30*C!
Iran to kraj cytrusów, które dojrzewają zimą. Od listopada znajdziecie ich przeogromną różnorodność: od limonek, przez kumkwat, aż po pomarańcze czy mandarynki. Na bazarze kupicie również lokalne soczyste kiwi. Najsmaczniejsze cytrusy kończą się w marcu (chociaż kupić je można przez cały rok).

Pogoda w Iranie w maju i wrześniu

Pierwsza połowa maja to dalej “ordibeheszt”, wciąż więc jest jak w raju, ale czym bliżej końca miesiąca, rosnące temperatury sprawiają, że z chęcią sięga się po chłodzone lodem, tradycyjne irańskie napoje z kwiatowych destylatów produkowanych właśnie w maju.
To ostatni miesiąc przed gorącym irańskim latem, w którym warto wybrać się w podróż do Iranu. Podczas gdy majówka w Polsce nigdy nie daje pewności co do pogody, w Iranie możecie być pewni, że ta was nie zawiedzie. Stała temperatura przekraczająca 30*C w ciągu dnia i ciepłe noce, powodują że w podróż nie ma sensu brać niczego cieplejszego niż lekki softshell.
Wrzesień to podobne temperatury jak w maju. Pogoda daje wam więc 100% pewności, że urlop będzie udany. Większość letnich owoców takich jak persymony, figi, arbuzy, melony i świeże daktyle jest jeszcze dostępna.
Skończyły się szalone upały, a wysokie irańskie góry są dostępne jak w żadnym innym miesiącu w roku. To świetny miesiąc by ruszyć na spotkanie z pasterzami oraz koczownikami i nie zmarznąć obozując w namiocie.

Temperatury w Iranie zimą, wiosną i jesienią

Na sam koniec (brawo dla wszystkich którzy tutaj dotarli!), dzielę się z Wami tabelą temperatur, których możecie się spodziewać w różnych miesiącach w Iranie.
Nic nie uśredniłem*, abyście mieli dokładny wgląd w klimat Iranu, a dzięki temu lepiej wiedzieli jak się do wyjazdu przygotować 😉

* wykluczyłem incydentalnie niskie lub wysokie temperatury.
 

Myślę, że ciężko będzie coś więcej dodać do tego dosyć obszernego opisu irańskiego klimatu.
Jeśli jednak dalej nie wiecie w jakim miesiącu ruszyć do Iranu, pytajcie, a na pewno doradzę. 😉